Jak zacząć pracę na morzu: szkolenia, kursy, zarobki. Kompletny poradnik dla osób bez doświadczenia

Wiele osób marzy o tym, aby podróżować po całym świecie, zarabiając jednocześnie pieniądze. Jedną ze ścieżek, która prowadzi do takiego celu, jest praca na morzu. W artykule wyjaśnimy, jak zacząć swoją „morską przygodę” bez doświadczenia. Podpowiemy także, jak zdobyć pierwszą pracę, jakie są podstawowe wymagania na poszczególnych stanowiskach i ile można zarobić.

Praca na morzu to bardzo szerokie pojęcie, obejmujące szereg różnych stanowisk na różnych typach statków: od obsługi technicznej pod pokładem, poprzez sterników i nawigatorów, aż po załogę pracującą na pokładzie oraz osoby, które zajmują się wspierającą marynarzy pracą biurową.

Praca na statkach: przykładowe stanowiska, które możesz wykonywać bez doświadczenia

Choć zdobycie pracy na wielu stanowiskach na morzu będzie wymagać odpowiedniego wykształcenia, doświadczenia i kwalifikacji, istnieją także takie, które pozwalają zacząć bez wcześniejszej praktyki. Oto kilka przykładowych:

• deck cadet (praktykant pokładowy),
• OS – ordinary seaman (marynarz pomocniczy/marynarz zwykły),
• messman (osoba do sprzątania),
• wiper (pomocnik w maszynowni),
• cabin steward assistant (pomocnik stewarda kabin),
• galley utility (pomoc w kuchni),
• pool attendant (obsługa strefy basenowej),
• deckhand (pokładowy),
• steward/stewardessa.

Jakie wymagania trzeba spełnić, aby wyruszyć w swój pierwszy zarobkowy rejs?

Wymagania w branży morskiej

Ustawa o Pracy na morzu określa konkretne wymagania wobec osób zatrudnianych na statku oraz praktykantów. Zgodnie z jej zapisami na statku może być zatrudniona osoba, która ukończyła 18 lat (dopuszcza się zatrudnienie na statku młodocianego, który ukończył 16 lat, wyłącznie w celu przygotowania zawodowego). Marynarz może być zatrudniony na statku, jeżeli posiada:

• dokumenty potwierdzające kwalifikacje zawodowe,
• ważne świadectwo zdrowia,
• ważną książeczkę marynarską.

Co jednak ważne, ukończenie szkoły morskiej nie jest wymagane do rozpoczęcia pracy na statku. Jeśli etap edukacji masz już dawno za sobą, wciąż możesz zdobyć wymarzoną pracę na morzu. Od czego zacząć?

Jak rozpocząć pracę na morzu: krok po kroku

Zanim zaczniesz przeglądać oferty pracy na morzu, sprawdź, jakie wymagania musisz spełnić i jakie szkolenia odbyć, aby rozpocząć swoją karierę w branży morskiej. Od czego warto zacząć?

Krok 1: szkolenie lub kurs i certyfikat STCW

Niezbędnym elementem rozpoczęcia kariery na morzu jest ukończenie kursu lub szkolenia zakończonego certyfikatem STCW (Standards of Training, Certification and Watchkeeping for Seafarers). Powinno ono być prowadzone zgodnie z międzynarodowymi normami i przepisami IMO oraz lokalnymi przepisami Ministerstwa Infrastruktury.

Szkolenie STCW obejmuje 4 podstawowe obszary:

1. Indywidualne techniki ratunkowe (Personal Survival Techniques – PST). Ten moduł szkolenia uwzględnia:

• zasady zachowania się w sytuacji opuszczania statku,
• użycie tratwy ratunkowej,
• techniki przeżycia na morzu,
• praktyczne ćwiczenia w basenie.

2. Przeciwpożarowe przygotowanie wstępne (Fire Prevention and Fire Fighting – FPFF). Szkolenie przeciwpożarowe obejmuje:

• zapobieganie pożarom na statku,
• gaszenie pożarów przy użyciu różnych urządzeń,
• szkolenie praktyczne w komorze dymowej,
• używanie aparatów powietrznych.

3. Elementarne zasady pierwszej pomocy (Elementary First Aid – EFA). Ten moduł szkolenia obejmuje swoim zakresem:

• podstawy udzielania pierwszej pomocy,
• ocena stanu poszkodowanego,
• resuscytacja krążeniowo-oddechowa (RKO),
• opatrywanie ran, postępowanie w nagłych wypadkach.

4. Bezpieczeństwo własne i odpowiedzialność wspólna (Personal Safety and Social Responsibilities – PSSR) z zagadnieniami z zakresu:

• organizacji pracy na statku,
• zasad bezpieczeństwa i higieny,
• ochrony środowiska morskiego,
• obowiązków i relacji w załodze.

Szkolenie trwa z reguły od 4 do 6 dni i odbywa się nie tylko w formie wykładów, ale także zajęć praktycznych. Należy zabrać więc na nie strój do pływania oraz ubrania i rękawiczki, które mogą się ubrudzić podczas gaszenia ognia.

W zależności od ośrodka koszt szkolenia wynosi średnio od 1400 do 1800 zł.

Ważne: w przypadku pracy na statkach pasażerskich pracodawcy często wymagają także certyfikatów, które potwierdzą Twoje umiejętności i znajomość języka angielskiego na poziomie komunikatywnym. Aby zwiększyć swoje szanse na otrzymanie pracy, warto rozważyć udział np. w szkoleniu z zarządzania tłumem na statku czy obsługi systemów komunikacyjnych.

Krok 2: wizyta u lekarza medycyny pracy

Kolejnym krokiem, aby zdobyć uprawnienia, które pozwolą Ci zostać członkiem załogi statku jest wizyta u lekarza medycyny pracy. W przypadku pracy na jednostce pływającej jest ona bardziej szczegółowa niż standardowe badanie potrzebne do pracy na lądzie. Marynarze muszą spełniać bowiem specjalne wymagania wynikające ze specyfiki pracy na morzu, często w trudnych i izolowanych warunkach. W zależności od stanowiska badanie może obejmować, poza wywiadem medycznym, także:

• badania fizykalne: ciśnienie krwi, puls, wzrok, słuch,
• badania dodatkowe: EKG, echo serca, badania krwi i moczu, spirometria, badanie neurologiczne, badania psychologiczne (czasem testy stresu, zdolności adaptacyjnych)

Jeśli wszystko przebiegnie pomyślnie, a lekarz uzna, że jesteś zdolny do pracy na morzu, wyda zaświadczenie o zdolności do pracy – Seafarer Medical Certificate.

Krok 3: wyrobienie potrzebnej do pracy książeczki marynarskiej

Książeczka marynarska to dokument, który potwierdza tożsamość jej posiadacza, przebieg pracy na statkach oraz uprawnia go do przekroczenia granicy Rzeczypospolitej Polskiej.

Co jest potrzebne, aby ją wyrobić i jak to zrobić?

Aby wyrobić książeczkę marynarską i znaleźć pracę na morzu, musisz posiadać:

• dokument tożsamości,
• zaświadczenia lekarskie o zdolności do pracy na morzu (Seafarer Medical Certificate). Do celów wyrobienia książeczki często wystarczy oświadczenie o posiadaniu takiego zaświadczenia,
• ważne świadectwo ukończenia szkolenia STCW,
• zdjęcie w formacie 35 x 45 mm,
• dowód wniesienia opłaty za wystawienie książeczki żeglarskiej w wysokości 200 zł.

Aby aplikować o dokument niezbędne będzie także wypełnienie wniosku o wydanie książeczki marynarskiej na urzędowym formularzu.

Gdzie i jak złożyć wniosek o książeczkę marynarską?

Wniosek złożysz w Urzędzie Morskim właściwym dla miejsca zamieszkania. Możesz to zrobić osobiście lub elektronicznie. Wprzypadku opcji elektronicznej dokument musi być opatrzony kwalifikowanym podpisem elektronicznym, podpisem zaufanym, albo podpisem osobistym (e-dowodem).

Wniosek zostanie rozpatrzony w terminie nie później niż w ciągu 1 miesiąca od daty złożenia.

Krok 4: poszukiwanie pracy

Jeśli masz już wszystkie dokumenty niezbędne do pracy na morzu, czas na poszukiwanie zatrudnienia.

1. Wybierz stanowisko

Jeśli nie masz doświadczenia, zastanów się, jakie stanowisko na statku byłoby dla Ciebie najbardziej interesujące. Na początek, zdecydowanie najlepszą opcją będą wszystkie w sektorze obsługi pokładowej. Do najpopularniejszych, na które możesz aplikować bez praktyki na morzu należą:

• steward/stewardessa, zajmujący się obsługą pokładu, utrzymaniem porządku w kajutach i serwisem posiłków,
• kucharz lub pomoc kuchenna, przygotowujący posiłki dla załogi i pasażerów,
• deckhand/ordinary seaman, pomagający przy pracach pokładowych i obsłudze sprzętu,
• personel rozrywkowy lub animatorzy na statkach wycieczkowych, organizujący aktywności dla pasażerów. Popularne są także stanowiska sprzątaczy i pokojowych na statkach wycieczkowych.

2. Przejrzyj oferty pracy na www.crewing.pl

Jeśli wiesz już czego szukasz, czas na sprawdzenie dostępnych opcji. Na stronie www.crewing.pl znajdziesz kilkaset aktualnych ofert pracy na różnych stanowiskach, w różnych działach i na różnych typach statków.

Aby szybko znaleźć te, która będą dla Ciebie najbardziej interesujące, użyj filtrów.

Przykład. Jeśli chcesz wyselekcjonować stanowiska związane z kulinariami (gotowanie, obsługa kelnerska i barmańska), naciśnij przycisk Stanowiska, wybierz Catering, a następnie zaznacz preferowane opcje.

Po użyciu filtrów, platforma wyświetli aktualne ogłoszenia pracy na danym stanowisku. Dla przykładu: Cook (kucharz).

Po kliknięciu w każdą z nich znajdziesz szczegółowe informacje, dotyczące rodzaju statku, długości kontraktu, wymagań czy wynagrodzenia.

3. Wyślij aplikację

Aby dostać pracę na statku, musisz oczywiście – podobnie jak w przypadku pracy w innych sektorach i branżach – wysłać swoją aplikację. Po kliknięciu w szczegóły poszczególnych ofert, znajdziesz informacje na temat sposobu wysłania dokumentów rekrutacyjnych. Zazwyczaj potrzebne jest wysłanie CV (czasem także listu motywacyjnego) na wskazany adres e-mail.

Zarobki w pracy na morzu: ile możesz zarobić na poszczególnych stanowiskach?

Zarobki w branży morskiej często są postrzegane jako bardzo atrakcyjne. Czy tak rzeczywiście jest? Ile w praktyce może zarobić kucharz na statku wycieczkowym, mechanik czy steward?

Najważniejszym międzynarodowym dokumentem, regulującym warunki pracy w branży morskiej jest MLC 2006 – Maritime Labour Convention. Nazywany „konstytucją dla marynarzy”, tworzy kompleksowy zestaw standardów dotyczących zatrudnienia na statkach. Choć nie wskazuje on konkretnych stawek, narzuca minimalne standardy dla wykwalifikowanych marynarzy (able seafarer/AB), które firmy żeglugowe muszą spełniać. W 2025 roku wskazane w dokumencie wynagrodzenie podstawowe (bez nadgodzin, dodatków, premii, urlopu, diet itp.) powinno wynosić co najmniej 673 USD miesięcznie.

W praktyce zarobki marynarzy są jednak sporo wyższe. Oto kilka przykładowych stawek na różnych stanowiskach, także tych niewymagających doświadczenia na morzu. Wszystkie stawki pochodzą z ogłoszeń zamieszczonych na Crewing.pl

• Steward w dziale cateringu: 4890 euro netto

• Kucharz: 170 euro netto dziennie, kontrakt na 4 tygodnie

• Galley boy (pomocnik kucharza/osoba dbająca o porządek): 2600 euro: rejs po Włoszech i Francji

Ważne: warto pamiętać, że wynagrodzenie w branży morskiej zależy od wielu czynników. Poza oczywistym, czyli rodzajem stanowiska, są to także: konkretny zakres obowiązków, rodzaj statku, długość i rodzaj kontraktu czy trasa. W zależności od nich kwoty wynagrodzenia na tych samych stanowiskach mogą się różnić.

Ścieżka kariery w branży morskiej: najczęściej zadawane pytania

Czy zatrudnienie na stanowisku marynarza odbywa się na podstawie umowy o pracę?

Zatrudnienie marynarza w polskim systemie prawnym nie odbywa się na podstawie standardowej umowy o pracę, lecz na podstawie kontraktu morskiego (umowy o pracę w rozumieniu Kodeksu Morskiego).

Gdzie szukać pracy na statkach pasażerskich?

Jeśli chcesz rozpocząć pracę na morzu, załóż konto na www.crewing.pl. Na platformie znajdziesz kilkaset ogłoszeń o pracę na statkach pasażerskich i przemysłowych. W każdym z nich, poza zakresem obowiązków, znajdują się informacje o rodzaju statku, wymaganiach, wynagrodzeniu czy agencji, która prowadzi rekrutację. Z powodzeniem znajdziesz więc wśród nich także te, na które możesz aplikować bez doświadczenia.

Czy praca na statku wycieczkowym wymaga posiadania książeczki marynarskiej?

Tak, praca na pokładzie statku wycieczkowego wymaga posiadania książeczki marynarskiej.

Czy rynek pracy na morzu jest otwarty na osoby bez doświadczenia?

Zdecydowanie tak. Ze względu na specyfikę pracy na morzu i długie rozłąki z bliskimi, nawet pomimo marzeń ,niewiele osób decyduje się postawić pierwszy krok i zacząć działać. Rynek jest więc wciąż otwarty, a ogłoszeń o pracę w sektorze morskim jest naprawdę dużo – także dla osób bez doświadczenia.

Jakie umiejętności są potrzebne do pracy na statku?

Choć praca w przemyśle morskim zapewnia wysokie zarobki i niezapomniane doświadczenia, niesie za sobą także szereg wyzwań. W przypadku stanowisk, które nie wymagają posiadania wysoko specjalistycznych kwalifikacji do pracy na statku z pewnością przydadzą się umiejętność pracy w zespole, zdolność do pracy w trudnych warunkach i odporność na stres.